Plac Wolnica na Krakowskim Kazimierzu

 


Link do materiału filmowego na naszym kanale Youtube: Plac Wolnica dawniej i dziś

Plac Wolnica na Krakowskim Kazimierzu

 

 

Zapraszamy na kolejną podróż w czasie z cyklu „Kraków dawniej i dziś” po znajdującym się w samym sercu dzielnicy Kazimierz – Placu Wolnica.

Jeszcze ponad dwieście lat temu Plac Wolnica był częścią rynku miasta Kazimierza, które funkcjonowało jako samodzielny organizm miejski w latach od 1335 do 1800 roku. Współczesna nazwa placu wzięła się od łacińskiego forum liberum, czyli wolny rynek, rozumianego jako prawa wolnego handlu na mięso. Prawo to obowiązywało w soboty poza wyznaczonymi do tego w dni powszednie jatkami. A jatki były rodzajem targowiska, na którym od czasów średniowiecza  handlarze sprzedawali  swoje produkty. Na archiwalnym zdjęciu Ignacego Kriegera pochodzącym z lat 70 XIX wieku możemy zobaczyć jak mniej więcej wyglądało to targowisko. Ignacy Krieger wraz z dziećmi Natanem i Amelią tworzyli niesamowitą dokumentacja Krakowa, która przetrwała do naszych czasów. Nawiasem mówiąc, chcielibyśmy z Michałem kiedyś przedstawić Wam bliżej rodzinę Kriegerów i opowiedzieć o ich twórczości.

Plac Wolnica na Krakowskim Kazimierzu Plac Wolnica na Krakowskim Kazimierzu

 

Plac Wolnica na Krakowskim Kazimierzu

 

Dominującym punktem Placu Wolnica jest niegdysiejszy Ratusz Kazimierski powstały w XIV wieku. Oczywiście to, co widzimy na filmie to nie jest pierwotny budynek Ratusza. Był on bowiem wielokrotnie przebudowywany a aktualny wygląd to jego dziewiętnastowieczna odsłona. W momencie, kiedy Kazimierz został włączony do Krakowa w 1800 roku, budynek popadł w ruinę i był nawet przeznaczony do rozbiórki. Po remoncie i odbudowie w pierwszej połowie XIX wieku ulokowana została tam szkoła przemysłowo-handlowa, a następnie już pod koniec tego stulecia, po przejęciu budynku przez gminę żydowską, służył jako żydowska szkoła powszechna. Natomiast w okresie okupacji niemieckiej znajdował się tam 4 komisariat Policji Polskiej – granatowej. Obecnie od 1947 roku mieści się tam Muzeum Etnograficzne imienia Seweryna Udzieli.

Plac Wolnica na Krakowskim Kazimierzu
Plac Wolnica na Krakowskim Kazimierzu

 

Drugim dominującym elementem placu Wolnica jest Bazylika Bożego Ciała, która zajmuje wraz z terenem zielonym znajdującym się na jej zapleczu powierzchnię niemal 139 arów. Świątynię ufundował około 1340 roku Kazimierz Wielki, którą po wielu perturbacjach ukończono dopiero w 1405 roku. W późniejszym okresie zbudowano dodatkowo przy kościele klasztor.

Plac Wolnica na Krakowskim Kazimierzu
Ignacy Krieger około 1870 rok, zdjęcie ze zbiorów MHK

Kolejnym charakterystycznym punktem na Placu Wolnica jest powstała w 1970 roku rzeźba-fontanna „Trzej Grajkowie” dłuta krakowskiego artysty Bronisława Chromego, profesora Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie.

Plac Wolnica na Krakowskim Kazimierzu
Zdjęcie ze zbiorów MHK

 

Warto wspomnieć jeszcze o unikatowym budynku wybudowanym w 1869 roku, znajdującym na rogu ul. Mostowej i Bonifraterskiej. Jest on bardzo nietypowy jak na krakowskie architektoniczne standardy i przykuwa uwagę przechodniów.

Na płycie placu organizowane są „od czasu do czasu” okazyjne  kiermasze oraz wydarzenia kulturalne, które przypominają o dawnej historii tego miejsca z minionej epoki, tętniącego życiem rynku o charakterze handlowym.

Dziś Plac Wolnica powoli się zmienia, dosłownie parę miesięcy temu, gruntownie zmieniono skrzyżowanie u zbiegu ulic Bocheńskiej, Bonifraterskiej, Mostowej i placu Wolnica. Zlikwidowano tam stare tzw. „naleśnikowe” rondo, które straszyło pieszych i kierowców. Na powierzchni skrzyżowania umiejscowiono wyspę z donicami i miejscami do siedzenia. Wyremontowana również została sąsiednia ulica Krakowska znajdująca się u wylotu Placu, stając się bardziej przyjazna dla pieszych i rowerzystów.

Travelers' Map is loading...
If you see this after your page is loaded completely, leafletJS files are missing.

 

 

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Scroll to Top